Dạy lại cho người khác là cách học nhanh nhất — và bán được luôn

Chuyện thường gặp

"Muốn giỏi thì phải học thêm."

Nên anh chị đi học. Khoá này khoá kia, ghi chép đầy vở. Học xong thấy hiểu, vài tuần sau mở lại thì mờ hết.

Còn cái nghề anh chị làm mười năm nay thì thuộc nằm lòng. Làm được, nhưng bảo nói lại thành lời thì ú ớ.

Đó là hai kiểu biết khác nhau. Kiểu thứ hai mới bán được.

Vì sao: dạy là cách học nhanh nhất

Ai cũng nghĩ phải giỏi nhất mới được dạy. Không đúng.

Người cần học không đứng ngang anh chị. Họ đứng sau anh chị vài bước. Với họ, người đi trước 3 bước dễ hiểu hơn chuyên gia đi trước 30 bước. Vì người đi trước 3 bước còn nhớ mình đã vấp ở đâu.

Khi làm, anh chị làm theo tay quen, không cần nghĩ. Khi giải thích, anh chị phải sắp lại thành từng bước và trả lời "vì sao lại làm thế". Chỗ nào còn mơ hồ thì lộ ra ngay lúc mở miệng.

Dạy một buổi hiểu nghề hơn làm một tháng. Và buổi đó bán được tiền.

Cách làm

Bước 1. Lấy đúng câu khách hay hỏi. Đề tài hay nhất nằm trong tin nhắn khách gửi, không nằm trong đầu anh chị. Mở Zalo, kê ra (viết thành danh sách) 5 câu lặp lại nhiều nhất. Người bán hàng online hay gặp: "chốt đơn (khách đồng ý mua) xong mà khách bom hàng (đặt rồi không nhận) thì tính sao". Thợ làm tóc hay gặp: "tóc hư sau uốn thì phục hồi thế nào". Câu lặp nhiều nhất là câu đáng dạy nhất.

Bước 2. Trả lời thành 4 bước, không hơn. Người học không cần đầy đủ. Họ cần làm được. Mỗi bước nói rõ: làm gì, làm thế nào, thấy gì thì biết là xong.

Bước 3. Dạy thử trực tiếp trước khi quay. Gọi 5 khách cũ, mời một buổi online 60 phút, giá nhỏ, 100 hoặc 200 nghìn. Buổi này không để kiếm tiền. Nó cho anh chị thứ quý hơn: nghe được chỗ người ta không hiểu, thứ anh chị không tự đoán ra. Nhớ ghi âm lại.

Bước 4. Sửa theo chỗ vấp, rồi quay một lần cho gọn. Nghe lại bản ghi âm. Chỗ nào người học hỏi lại là chỗ anh chị nói chưa rõ. Sửa đúng những chỗ đó, rồi mới quay bản chính. Bài dạy dựa vào chỗ vấp của người thật, không dựa vào đoán.

Bước 5. Tính thử con số. Bước 5 là tính tiền, không nằm trong sơ đồ. Ví dụ một người dạy nghề (số liệu minh hoạ):

Buổi thử:  5 người × 200.000 = 1.000.000
           (công: 4 giờ chuẩn bị + 1 giờ dạy)
Sửa và quay lại: 12 giờ, làm một lần.
Bán bản quay sẵn 400.000 một bộ:
  Tháng 1: 8 bộ  = 3.200.000
  Tháng 2: 10 bộ = 4.000.000
  Tháng 3: 10 bộ = 4.000.000

Tổng công bỏ ra: 17 giờ, xong là xong.

Nhưng nói thẳng: nếu không ai biết bộ đó tồn tại thì nó bán được không đồng nào. Phần cho người ta biết vẫn phải làm đều, tháng nào cũng làm.

Ba chỗ hay sai.

• Dạy từ gốc rễ, mở đầu bằng lịch sử ngành. Người học bỏ ngang từ phút thứ tư. Vào thẳng việc họ đang mắc.
• Nhồi thật nhiều cho đáng tiền. 40 phút làm được một việc đáng giá hơn ba tiếng kiến thức.
• Giấu nghề vì sợ mất khách. Người học xong thấy việc này khó, nhiều người quay lại thuê anh chị. Số ít tự làm được thì vốn dĩ họ cũng không thuê.

⏱ Việc 10 phút

Làm ngay (khoảng 10 đến 15 phút)

1. Mở Zalo, lướt tin nhắn cũ, kê 5 câu khách hay hỏi (3 phút).

2. Chọn 1 câu mà anh chị trả lời thuộc nhất (1 phút).

3. Bật ghi âm điện thoại. Trả lời câu đó như đang nói với một người ngồi trước mặt (từ 6 đến 10 phút).

Nói chưa trọn cũng không sao. Hết ý thì dừng.

Tôi làm rồi